عابد الکدیری

  Abed Al Kadiri

عابد الکدیری هنرمند و کیوریتور لبنانی است که نقش مهمی در توسعه و عرضه‌ی هنر منطقه‌اش ایفا کرده است. او در دو رشته‌ی ادبیات عرب و فاین آرت در دانشگاه لبنان تحصیل کرد. در سال 2006 در بحبوحه‌ی جنگ لبنان به کویت مهاجرت کرد و در آنجا به عنوان منتقد هنری فعالیت خود را آغاز نمود. وی در سال 2010 گالری اِف اِی [1] را در کویت بنیان گذارد. دو سال پس از آن به عنوان مدیر بنیاد هنر معاصر کویت[2]  منصوب شد. الکدیری وظیفه کیوریتوری نمایشگاه‌های متعددی را در این بنیاد به عهده داشت. او همچنین برنامه‌های تحصیلی مختلفی را در حوزه‌ی هنر راه‌اندازی کرد و تبادلات بینافرهنگی بسیاری میان گالری‌هایی در آسیا و اروپا برقرار نمود. آثار هنری وی بر مسائلی از جمله سانسور، اشغال، مهاجرت، جهانی شدن و نارضایتی‌های آن تمرکز دارد. کارهای او که حاصل تلفیق رسانه‌ها است از فشارهای روانشناختی زندگی در عصر پرتنش امروزیِ ما حکایت می‌کند. مجموعه آثار شاخص او با عنوان وضعیت اضطراب (2014) از جوهر و خاکستر سیگار روی کاغذ ابریشم بهره برده تا پرتره‌هایی اعوجاج‌یافته ترسیم کند. الکدیری در نمایشگاه‌های انفرادی و گروهی متعددی در منطقه و جهان از جمله کویت، بحرین، دوبی، دوهه، استانبول، پاریس، لندن و مجارستان شرکت کرده است. 
در اکتبر 2019 که لبنان دچار موج جدیدی از تجمعات اعتراضی شد. این تجمعات در پی اعتراض به فساد حکومت، فرقه‌گرایی و بیکاری در لبنان شروع شد. در روزهای بعد این اعتراضات به مسائلی از جمله خدمات درمانی ناکافی دولت و قطع‌شدن‌های پیاپی برق کشیده شد تا اینکه در 29 اکتبر نخست‌وزیر لبنان، سعد حریری، از مقامش استعفا داد، اما اعتراضات همچنان ادامه یافت. عابد الکدیری با عکس‌ها، ویدیو‌ها و نقاشی‌هایش تصویر کردن وضعیت این روزهای کشورش را آغاز کرد.

 


تصویر 1 - از مجموعه‌ی وضعیت اضطراب


الکدیری در مصاحبه‌ای با آرت نیوزپیپر [3] می‌گوید که در شب 17 اکتبر که اعتراضات آغاز شد او در راه فرودگاه بود تا طبق قراری که در کشور چین داشت در مورد کتاب یک هنرمند سخنرانی کند. او از لحظه‌ای که از خانه‌اش در بیروت بیرون آمده تا به سوی فرودگاه برود با تلفن همراه‌اش شروع به فیلم‌برداری از تجمعات و حملات پلیس کرده است. پس از بازگشت به لبنان او به ثبت روزهای تجمعات ادامه داد تا اینکه پس از یک هفته تصمیم گرفت که صحنه‌هایی از اعتراضات را در قطع‌های بزرگ روی کاغذ برنج و مرکب چینی‌ای که با خود از سفر آورده بود تصویر کند. او روزها را در خیابان‌ها و تجمعات سپری می‌کرد و شب‌ها به خلق آثار نقاشی‌اش می‌پرداخت. الکدیری در این مصاحبه می‌گوید: «البته این حافظه‌ی من است که لحظات پرشور، زیبا و البته دردناک این انقلاب را در خود ثبت کرده‌است که همواره برای من به عنوان یادگارِ برهه‌ای می‌ماند که من آن را نقطه‌ی عطف بزرگی در تاریخ معاصر لبنان می‌دانم.»
الکدیری در مورد نقاشی‌های خود از این وقایع توضیح می‌دهد که «هر کدام از این نقاشی‌ها تاریخ و موقعیت مکانی خاص خود را دارد؛ آن‌ها نوعی تصویرسازی از تحرکات من در میان مقاصد متعددی در بیروت و شهرهای دیگر هستند. این نقاشی‌ها صحنه‌ها و تجربیاتی به هم پیوسته هستند که من آن‌ها را با یاران انقلابی‌ام به اشتراک می‌گذارم. فعلا قصد ندارم آن‌ها را به نمایش بگذارم چراکه انقلاب همچنان در جریان است و من باید تلاش کنم تا تصویر کاملی از این دگرگونی را ارائه دهم. اما به هر حال این نقاشی‌ها بخشی از پروژه‌ی بزرگ‌تری خواهند بود که در سال آینده به نمایش می‌گذارم. شاید هم آن‌ها را کلکسیونی عمومی اهدا کنم.»

 

 
تصویر 2 - عکسی از اعتراضات اخیر لبنان که الکدیری آن را ثبت کرده است.


الکدیری معتقد است کارهایش همواره با موضوعاتی همچون آزادی، خشونت، مهاجرت و تخریب درگیر است. آنچه که برای او برانگیزاننده‌تر است این است که خود را در جایگاه یک نقاش معاصر قرار دهد که درونمایه‌های سیاسی-اجتماعی‌ را از طریق نقاشی بیان کند. او می‌گوید که در سِمت کیوریتور و بنیان‌گذار انتشارات دانگولا – که به چاپ و نشر کتب منحصربه‌فردی از هنرمندان می‌پردازد – نیز همین رویکرد را در اولویتِ خود دارد. 

 

تصویر 3 - از تصویرسازی‌های الکدیری در مورد اعتراضات اخیر لبنان

 

 
تصویر 4- عکسی از اعتراضات اخیر لبنان که توسط الکدیری ثبت شده است

 

 
تصویر 5- از تصویرسازی‌های الکدیری در مورد اعتراضات اخیر لبنان


مجموعه‌ی دیگری از آثار مشهور الکدیری با عنوان خاکسترهای ریخته به دریا[4]  درگیری مستقیم با موضوع مهاجرت میلیونی مردمان کشورهای جنگ‌زده‌ی حوزه‌ی خاورمیانه و آفریقا به اروپا دارد. تخمین زده می‌شود که در سال 2015 بیش از یک میلیون نفر به کشورهای اتحادیه‌ی اروپا فرار و مهاجرت کرده‌اند. بیش از 3700 نفر از این تعداد در دریای مدیرترانه کشته و یا ناپدید شده‌اند. این گستره‌ی وسیعِ آبی، عابد الکدیری را به سوی خود کشاند تا در سوگ آن‌هایی که مدیترانه جان‌شان را گرفته است آثاری خلق کند. 
ارسلان محمد[5] ، نویسنده و ویراستار هنری نشریات هارپرز بازار[6]  و نیویورک تایمز[7]  می‌نویسد: «الکدیری در این مجموعه مدیترانه را در کانون توجه خود قرار می‌دهد؛ او با عکس‌ها، طراحی‌ها و نقاشی‌هایش به آبیِ آرام و فریبنده‌ی این دریا اندیشیده است. دریا معمولا نشانه‌ی محلی برای تفکر است، جایی که افق‌های نو، سفر و احتمالاتی بی‌پایان را نوید می‌دهد. اما حقیقت این است که برای میلیون‌ها مرد، زن و کودک بی‌گناه که ناگهان بار خود را بسته‌اند و همگی‌شان، بر تعداد اندکی قایق، کاشانه‌ی خود را رها کرده‌اند این دریا در حکم گور دسته‌جمعی است که بی‌تفاوت جان آن‌ها را می‌گیرد و ذات خشن طبیعت را به آن‌ها نشان می‌دهد.»


 
تصویر 6- از مجموعه‌ی خاکسترهای ریخته به دریا


محمد در مورد الکدیری می‌گوید او هنرمندی است که نقاشی می‌کشد و عکاسی می‌کند و مدت زیادی است که با نقاشی‌هایش پاردوکسِ زیبایی و بی‌رحمی طبیعت و انگیزه‌های اصیل بشر برای خلق و تخریب را به تصویر کشیده است. کار‌هایش به واسطه‌ی ترکیب‌بندی و مواد به کار رفته در آن‌ها هویت پیچیده‌ای دارند. او عناصر و رسانه‌های مختلف را در کنار هم و یا لایه‌‎لایه روی هم قرار می‌دهد تا انباشتی از روایات و سوالات را در ذهن بیننده ایجاد کند. با این حال او به اعمالش کاملا حساس و آگاه است و درک عمیقی از تکنیک‌های نقاشی مدرن و معاصر دارد که با هارمونی پویای آثارش در هم می‌آمیزد. «الکدیری با حساسیت هنری و وقار دوستانه‌اش وحشت، اندوه و ایستادگی آن‌هایی را نشان می‌دهد که خودشان را به رحمت و شفقتِ این آبیِ بی‌نهایت می‌سپارند، اما دیگر هیچ‌گاه برنمی‌گردند.»


منبع: 


https://selectionsarts.com/portfolio-posts/abed-al-kadiri/
https://www.theartnewspaper.com/interview/capturing-the-streets-the-lebanese-revolution-through-the-eyes-of-an-artist
https://www.jadaliyya.com/Details/33040/Abed-Al-Kadiri-Ashes-to-the-Sea

 


[1] FA Gallery
[2]  Contemporary Art Platform Kuwait
[3]  The Art Newspaper
[4]  Ashes to Sea
[5] Arsalan Mohammad
[6]  Harper’s Bazaar
[7]  New York Times